تغذیه مناسب

مدیر گروه بهبود تغذیه جامعه معاونت بهداشت از نقش تغذیه صحیح در پیشگیری از بروز بیماری فشارخون بالا خبر داد.

مهندس لیلا شورورزی خاطرنشان کرد: پرفشاري خون عللي ارثي و محيطي دارد و توصيه مي شود از اوايل عمر با اصلاح شيوه زندگي و پيروي از رژيم غذايي سالم و فعاليت جسمي مداوم در جهت پيشگيري از آن اقدام كرد و تاكيد مي شود فشارخون همه افراد از30 سالگي به بعد به طور دوره اي اندازه گيري شود. حتي پرفشاري خون خفيف، نيز مي تواند پرعارضه باشد. پيشگيري و كنترل آن باعث سلامتي و زندگي طولاني تر و  با كيفيت بهتر مي شود.

وی خاطر نشان کرد: بيشتــر مردم از ميان عوامل غذايي مرتبط با فشارخون،‌ نمك را مي شناسند و این در حالي است که عامل فشارخـــون بيش از نيمي از افراد، به نحوه مصرف نمك بستگی دارد. عوامل ديگري نيز در اين امر دخيل مي باشند كه عبارتند از:

1-كنترل وزن:

چربي اضافي ذخيره شده در بدن به ويژه چربي ناحيه شكمي مي تواند باعث افزايش فشارخون شده و در نتيجه خطر بروز حمله قلبي و مغزي را افزايش دهد. كاهــش وزن به تنهــايي يكي از موثرترين درمان هاي غيردارويي براي مبتلايان به پرفشاري خون مي باشد.

2-فعاليت جسمي:

فعاليت فيزيكي مي تواند به طور غير مستقيم به پيشگيري از فشارخون بالا كمك كند، فعاليت هاي هوازي مانند ورزش و فعاليت هايي كه زمان انجام آن ها نسبتا" طولاني تر مي باشد و با شدت متوسط انجام مي شوند از طريق كنترل وزن باعث كاهش فشارخون مي شوند.

3-كاهش مصرف نمك  (سديم):

 نمك در افزايش فشارخون بسياري از افراد تاثير دارد. تحقيقات انجام شده روي جمعيت هاي مختلف نشان مي دهد كه مصرف زياد سديم باعث افزايش فشارخون مي شود. سال هاي قبل بسياري از تحقيقات فقط سديم را عامل پرفشاري خون مي دانستند ولي امروزه اهميت مجموع اثرات سديم و كلر نشان داده شده است.افراد مبتلا به بيماري ها مزمن كليه يا ديابت، كساني كه يكي يا هر دو والدين آن ها مبتلا به پرفشاري خون هستند، افراد بالاي 50 سال با مصرف نمك شانس بيشتري براي ابتلا به پرفشاري خون دارند. فشارخون يك سوم تا نيمي از افراد مبتلا به پرفشاري خون، نسبت به نمك حساس می باشد. محدود كردن مصرف نمك، براي چنين افرادي، مي تواند فشارخون را تا حدي پايين بياورد. كاهش مصرف سديم علاوه بر كنترل فشارخون بالا، ‌سبب پيشگيري از ابتلا به اين بيماري نيز مي شود.

4-افزايش مصرف پتاسيم:

در افراد مبتلا به فشارخون بالا، مصرف مقادير كافي مواد غذايي حاوي پتاسيم از حملات مغزي جلوگيري مي كند. بسياري از پژوهش ها نشان داده اندكه پتاسيم هم در پيشگيري و هم در درمان پرفشاري خون موثر است. براي افزايش مصرف پتاسيم توصيه مي شود ميوه ها، سبزي ها، حبوبات و غلات استفاده شوند. از علائم كمبود پتاسيم ضعف (به خصوص در پاها)، احساس كرخي، گرفتگي ماهيچه ها، ضربان قلب نامنظم، تشنگي و ادرار بيش از حد مي باشند.

5-منيزيوم

منيزيوم يك عنصر مهم در جلوگيري از انقباض عضلات صاف رگ ها به شمار مي رود. از اين رو به عنوان گشاد كننده عروق مي تواند در تنظيم فشارخون ايفاي نقش كند. در مطالعات متعدد ارتباط مثبتي بين ميزان منيزيوم دريافتي و جلوگيري از پرفشاري خون گزارش شده است.

دريافت مقادير مناسبي منيزيوم از طريق منابع غذايي مثل سبزيجات با برگ سبز تيره، مغزها، حبوبات، نان و غلات سبوس دار و غذاهاي دريايي توصيه مي شود. تاثير چربي در تصلب شرائين نشان داده شده است. اما اثرات مستقيم چربي بر فشارخون هنوز قطعي نيست. با اين حال، از آن جا كه پرفشاري خون و بيماري هاي قلبي و عروقي در بيشتر موارد با هم ايجاد مي شوند و همچنين كاهش مصرف چربي در كاهش وزن موثر است. پس چربي به عنوان يك عامل تغذيه اي در ايجاد بيماري موثر است. در بيشتر موارد يك رژيم غذايي با چربي محدود مي تواند براي پيشگيري و كنترل پرفشاري خون مناسب باشد.

6-كاهش ميزان مصرف چربي:

تاثير چربي در تصلب شرائين نشان داده شده است. اما اثرات مستقيم چربي بر فشارخون هنوز قطعي نيست. با اين حال، از آن جا كه پرفشاري خون و بيماري هاي قلبي و عروقي در بيشتر موارد با هم ايجاد مي شوند و همچنين كاهش مصرف چربي در كاهش وزن موثر است. پس چربي به عنوان يك عامل تغذيه اي در ايجاد بيماري موثر است. در بيشتر موارد يك رژيم غذايي با چربي محدود مي تواند براي پيشگيري و كنترل پرفشاري خون مناسب باشد

مهندس لیلا شورورزی تصریح کرد: با توجه به روز جهانی فشارخون در تاریخ 27اردیبهشت سال1402 و اهمیت و نقش اساسی تغذیه در کنترل و پیشگیری بیماری فشارخون، گروه بهبود تغذیه جامعه معاونت بهداشت شهرستان نیشابور در جهت افزایش میزان آگاهی افراد جامعه از بیماری فشارخون بالا اقدام به تهیه و تنظیم راهکارهای تغذیه ای به  زبان ساده جهت بهره مندی افراد جامعه نمود.

در پایان مهندس شورورزی یادآور شد: با توجه به افزایش میزان شیوع بیماری های مزمن غیرواگیر در سطح جامعه و نقش اضافه وزن و چاقی و پیروی از الگوهای غذایی نادرست به عنوان یکی از مهم ترین عوامل زمینه ساز ابتلا به  این بیماری ها از جمله فشارخون بالا،  افزایش دسترسی افراد جامعه به مطالب علمی و معتبر به زبان ساده را یک ضرورت دانست که در همین راستا گروه بهبود تغذیه جامعه با همکاری کارشناسان تغذیه در سطح مراکز خدمات جامع سلامت شهری و روستایی در تلاش برای تهیه و تنظیم این مطالب می باشند. افراد جامعه می توانند با مراجعه به سایت معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی نیشابور( گروه بهبود تغذیه جامعه) به صورت رایگان از این مطالب بهره مند شوند.